Headerafbeelding

April besturenmaand: wat doet het landelijk bestuur eigenlijk?

Wist je dat Scouting Nederland 118.000 leden heeft in heel Nederland? Dat zijn niet alleen 86.000 jeugdleden die elke week het water opgaan of het bos in gaan, veel plezier maken en leren om samen te werken. Maar ook zo’n 32.000 vrijwilligers die dit allemaal mogelijk maken. Al die leden zijn weer verdeeld over ruim 1100 Scoutinggroepen: in bijna elke gemeente vind je een Scoutinggroep, en in grotere steden vaak één per wijk. Deze groepen worden weer ondersteund door regio’s en regionale admiraliteiten (voor watergroepen). En op al deze niveaus zijn vrijwilligers actief in besturen. Als bestuurslid heb je vooral achter de schermen een belangrijke rol om te zorgen dat alles goed verloopt, en dat alle belangrijke randvoorwaarden geregeld zijn voor een veilige omgeving voor jeugdleden en vrijwilligers. Het zijn belangrijke taken, en vaak wat minder zichtbaar. Maar het is vooral ook enorm leuk om dit soort zaken met een enthousiast team te regelen. Daarom besteden we in april extra aandacht aan alle bestuursleden van Scouting Nederland: april is besturenmaand! Bekijk het programma hier.

Maar wist je dat de vereniging Scouting Nederland ook een landelijk bestuur heeft? Ik ben Eefje Smeulders en loop nu zo’n twee jaar mee met het landelijk bestuur (eerst als aspirant-lid, daarna als officieel lid en internationaal commissaris), dus dat is een mooi moment om eens op te schrijven wat het landelijk bestuur van Scouting Nederland zoal doet. Het is eigenlijk teveel om uit te leggen, maar ik ga toch een poging wagen in dit artikel.

Wat doet een bestuur?

Een bestuur bestuurt, dat klinkt best logisch, of niet? In de praktijk betekent het dat je met een groep mensen een aantal doelen opstelt voor de toekomst van de vereniging, waar je vervolgens samen aan werkt om ze te behalen. Als landelijk bestuur zijn er een aantal belangrijke verschillen met groeps- of regiobesturen. Allereerst natuurlijk de omvang, het gaat om veel meer mensen als je alle scouts bij elkaar optelt. Daarnaast hebben we op landelijk niveau niet alleen heel veel betrokken vrijwilligers, maar ook een landelijk servicecentrum met een team beroepskrachten. Zij zijn in diverse teams verdeeld en verantwoordelijk voor de uitvoering van de genomen besluiten in de halfjaarlijkse landelijke raad. Ten derde is het landelijk bestuur verantwoordelijk voor zowel de vereniging Scouting Nederland, waar bijvoorbeeld ook de Scoutshop, de verenigingsterreinen, landelijke evenementen en (deels) het Scoutinglandgoed Zeewolde onder vallen, als voor het Scouting Nederland Fonds.

Elke vereniging heeft statuten en een huishoudelijk reglement. Daarin staat onder andere beschreven wat het doel is van de vereniging, en welke rol iedereen daarin heeft. In het huishoudelijk reglement van Scouting Nederland staan in ‘artikel 87 – Verantwoordelijkheden’ alle verantwoordelijkheden van het bestuur. Hieronder beschrijf ik gelijk wat dat dan in de praktijk inhoudt:

artikel 87 Verantwoordelijkheden

1. Het landelijk bestuur is verantwoordelijk voor:

  • De doelstelling van Scouting Nederland staat in de statuten. ‘De vereniging stelt zich ten doel het bevorderen van het spel van Scouting in Nederland op grondslag van de ideeën van Lord Baden-Powell om daarmee een plezierige beleving van de vrije tijd te bieden aan meisjes en jongens, waardoor een bijdrage wordt geleverd aan de vorming van de persoonlijkheid.’

    Samen met de vrijwillige en landelijke teams geven we hier samen met instemming van de landelijke raad richting aan. Over alles is een keuze gemaakt, zoals het kwalificatiesysteem voor leiding via Scouting Academy, maar ook over de opbouw van het Scoutingspel met de doorlopende leerlijn per speltak.

  • Samen met de beroepskrachten van het landelijk servicecentrum (LSC), de ‘headquarters’ van Scouting Nederland, en heel veel verschillende teams van supertoffe vrijwilligers. Het kunnen inhoudelijke onderwerpen zijn, zoals bij het punt hierboven genoemd, maar het beleid kan ook gaan over praktische zaken, zoals VOG’s (Verklaring Omtrent het Gedrag) of bijvoorbeeld de spelvisie.

  • Als je bedenkt wat Scouting is, denk je in eerste instantie aan leuke, uitdagende programma’s met kinderen en jongeren van verschillende leeftijden. Maar daarnaast heb je ook vrijwilligers nodig die verstand hebben van veiligheid, financiën, beheer van gebouwen en terreinen, bestuur, grote evenementen organiseren, en ga zo maar door. Om dit goed te organiseren, zijn er veel teams die zich specialiseren in een bepaald onderdeel, zoals bijvoorbeeld de programmalijn (Landelijk team Spel), trainingen voor leiding en andere vrijwilligers (Landelijk team Scouting Academy), maar ook om groepen te ondersteunen bij communicatie of ledenwerving, bijvoorbeeld met de nieuwe campagne Tijd voor Avontuur (Landelijk team Communicatie en Landelijk team Groepen en regio’s).

  • Hier hebben we het bijvoorbeeld over de ScoutShop, wat een bedrijf is van Scouting Nederland, maar ook de verenigingsterreinen.

  • Dit is specifiek de taak van de twee internationaal commissarissen (IC’s), waar ik er eentje van ben. Samen met Joost van Daele (IC WOSM) geef ik hier invulling aan. Een internationaal commissaris heeft binnen het bestuur de portefeuille ‘internationale zaken’. Hierbij kun je denken aan het contact onderhouden met de twee wereldorganisaties, namelijk WAGGGS (World Association for Girl Guides and Girl Scouts) en WOSM (World Organisation of the Scout Movement), waar Scouting Nederland beide lid van is. Ook contacten met internationale Scoutingorganisaties vallen hieronder. Wist je dat er in bijna elk land ter wereld wel een Scoutingorganisatie te vinden is, en er wereldwijd in totaal zo’n 50 miljoen scouts zijn?

  • Bijvoorbeeld bij samenwerkingen met andere organisaties in Nederland, zoals de contacten bij het Ministerie van VWS om zomerkampen en fysieke bijeenkomsten zo veilig mogelijk plaats te laten vinden tijdens de coronapandemie. Denk ook aan de Nationale herdenking op de Dam en de Nationale Kinderherdenking in Madurodam op 4 mei. Binnen Scouting Nederland geldt dit ook: als landelijk bestuursleden een waarderingsteken uitreiken, doen ze dat namens de hele vereniging!

  • De landelijke raad is het hoogste orgaan van Scouting Nederland en wordt gevormd door de vertegenwoordigers van de regio’s en drie leden vanuit waterscouting. Per regio is er één afgevaardigde op de landelijke raad en in totaal drie afgevaardigden vanuit waterscouting. De landelijke raad is het besluitvormende en tegelijkertijd ook het controlerende orgaan van de Vereniging Scouting Nederland en komt twee keer per jaar bij elkaar: in juni en in december.

  • Vaste onderwerpen tijdens de halfjaarlijkse landelijke raad zijn het activiteitenplan en de begroting (in december), en het jaarverslag (in juni). Daar kan de landelijke raad vragen over stellen, suggesties voor doen en vervolgens goedkeuring op geven. Daarnaast vindt er een meningsvormend deel plaats, waarbij we met elkaar in gesprek gaan over belangrijke thema’s, en wordt de agenda aangevuld met onderwerpen die op dat moment spelen. Ook komen onderwerpen als de visie #Scouting2025 en het meerjarenbeleid terug.

  • Dit artikel is voor het geval we iets vergeten zijn of er iets nieuws bijkomt door bijvoorbeeld een veranderde situatie of nieuwe wetgeving. Kortom: als het niet ergens anders belegd is, wordt het een taak van het landelijk bestuur!

2. Het landelijk bestuur legt aan de landelijke raad een meerjarenbeleidsplan ter goedkeuring voor.

3. Jaarlijks legt het landelijk bestuur aan de landelijke raad een activiteitenplan voor het komende jaar ter goedkeuring voor.

4. Het landelijk bestuur kan taken toewijzen aan de beroepsorganisatie of aan een daartoe ingesteld vrijwilligersteam. Op de website van Scouting Nederland staat beschreven hoe de organisatie hiertoe is ingericht.

Samenwerken met vrijwilligers en beroepskrachten

Je begrijpt dat het landelijk bestuur al deze zaken niet zelf kan voorbereiden en uitvoeren. Daarom werken we nauw samen met de landelijke teams, zowel vrijwilligers als beroepskrachten, waarbij ook de directeur van Scouting Nederland een belangrijke rol speelt, om alles in goede banen te leiden.

Er komen ook heel waardevolle taken bij kijken. Zoals afgelopen zomer het bezoeken van verschillende Scoutingterreinen om met de beheerders en leiding te spreken over hoe het in de kampbubbels verging, in verband met de coronamaatregelen. Dat zie ik niet als een taak: het is het fijnst om te zien hoe jeugdleden en vrijwilligers zoveel plezier hebben in het spelen en aanbieden van het Scoutingspel ‘in real life’.

Daarnaast zijn landelijk bestuursleden zelf ook nog actief betrokken binnen onze mooie club. Bijvoorbeeld als ouder, of als vrijwilliger in een andere rol: als beverleiding of scoutsleiding, als voorzitter van een HIT, als groepsvoorzitter, vrijwilliger bij de World Scout Jamboree, kampeerder op een verenigingsterrein of als actief stamlid van de eigen groep, om maar wat voorbeelden te noemen!

Groetjes,

Eefje

Ps. Als je vragen hebt, stel ze dan gerust! Op de pagina Landelijk bestuur vind je een overzicht van de landelijk bestuursleden en hun functies of aandachtsgebieden, en een manier om met ze in contact te komen.